Yapı Ruhsat Aşamasında Ruhsat Projeleri Raporu
Yapı ruhsatı; 3194 sayılı İmar Kanunu kapsamına giren yapıların inşasına başlanabilmesi için
belediyeler veya valiliklerden alınması zorunlu olan resmi izin belgesidir. Bu belgenin alınabilmesi
için ilgili idareye sunulması gereken dilekçeye tapu, aplikasyon krokisi gibi belgelerin yanı sıra
ilgili meslek disiplinleri tarafından hazırlanmış teknik projelerin eklenmesi şarttır.
1. Ruhsat Başvurusunda Sunulması Zorunlu Projeler
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği ve İmar Kanunu’nun ilgili maddeleri gereğince, yapı ruhsatı alabilmek
için hazırlanması gereken temel projeler şunlardır:
- Mimari Proje: Yapının vaziyet planı, kat planları, çatı planı, kesitler,
görünüşler ve bağımsız bölümlerin detaylarını içeren projedir.
- Statik Proje: Yapının taşıyıcı sistem hesaplarını ve çizimlerini içerir.
- Mekanik Tesisat Projesi: Sıhhi tesisat, ısıtma, soğutma ve havalandırma
projelerini kapsar.
- Elektrik Tesisat Projesi: Yapının elektrik altyapısı ve aydınlatma planlarını
içerir.
- Peyzaj Projesi: Yapı ve yerleşmenin özelliğine göre idarece istenecek, açık ve
yeşil alanların düzenlenmesini içeren projedir.
Not: Elektrik, telefon ve doğalgaz tesisat projelerinin ruhsat anında sunulması
zorunlu olmayabilir; ancak temel betonu dökülmeden önce idareye teslim edilmeleri gerekir. Peyzaj
projeleri için de ruhsat onayından sonra bir aylık süre içinde idareye sunulma zorunluluğu
getirilmiştir. Ancak birçok idare, ruhsat aşamasında bu projeyi talep edebilmektedir.
2. Peyzaj Projelerinin Kapsamı ve Standartları
Peyzaj projeleri; parsel büyüklüğüne ve yapı niteliğine bakılmaksızın, bahçe alanı yapı taban
alanından büyük olan parsellerde istenmektedir. Bu projeler peyzaj mimarları tarafından hazırlanmalı
ve imzalanmalıdır.
Bir peyzaj projesi dosyasında bulunması gereken temel bileşenler şunlardır:
A. Vaziyet Planı (Ölçek: 1/100, 1/200 veya 1/500)
Yapının parsel içindeki konumunu, yollara olan mesafesini ve köşe kotlarını gösterir. Yapı ve
bahçe alanlarının bir bütün olarak ele alındığı, genellikle mimar ile koordineli çalışılan
plandır.
B. Yapısal Peyzaj Uygulama Projesi (Ölçek: 1/50, 1/100 vb.)
Arazinin fiziksel yapısı ve zemin bilgilerine dayanarak hazırlanan bu proje şunları içerir:
- Kullanılacak döşeme malzemelerinin nitelikleri.
- Kotlandırma ve arazi biçimlendirme (tesviye).
- Aydınlatma elemanları ve kent mobilyalarının yerleşimi.
- Yüzey drenaj çözümleri.
- İhata (çevre) duvarları ve istinat duvarları.
- Rampa ve merdiven çözümleri.
C. Bitkisel Peyzaj Uygulama Projesi
Alanın kullanım amacına ve ekolojik koşullara uygun bitki türlerinin seçildiği projedir.
İçeriğinde şunlar bulunmalıdır:
- Bitkilerin konumu, türü ve adetleri.
- Bitki listesi (Latince/Türkçe isimler, fidan boyu, gövde çapı, yaşı).
- Bitkilerin erişkin boyutlarına göre taç genişliklerinin gösterimi.
- Çim, gübre ve toprak kullanım miktarları.
D. Sulama ve Drenaj Projesi
- Sulama Projesi: Açık yeşil alanların su ihtiyacını karşılamak üzere su
kaynağı, debi ve sulama sistemini (damlama, yağmurlama vb.) gösteren projedir.
- Drenaj Projesi: Toprak üstü ve altı suların yönetimi, yapıya zarar vermeden
alandan uzaklaştırılması veya depolanması için eğim yönleri ve tahliye noktalarını içerir.
E. Detay Projeleri (Ölçek: 1/1 - 1/50)
Uygulamada kullanılacak donatıların (bank, çöp kutusu, oyun grubu vb.) ve yapısal elemanların
üretim/yapım standartlarını gösteren kesit ve görünüş çizimleridir.
F. Proje Açıklama Raporu
Projenin konseptini, tasarım kararlarını, kullanılan materyalleri ve varsa etaplamayı anlatan
teknik rapordur.
3. Proje Onay ve Denetim Süreci
- Proje Müellifi: Peyzaj projeleri, TMMOB Peyzaj Mimarları Odası tarafından
tescil edilmiş bürolar ve yetkili peyzaj mimarları tarafından hazırlanmalıdır.
- İnceleme Süresi: İlgili idareler (Belediye veya Valilik), sunulan projeleri
inceleyerek eksiklik yoksa başvurudan itibaren en geç 30 gün içinde yapı ruhsatını vermek
zorundadır. Eksiklik varsa 15 gün içinde bildirim yapılır.
- Fenni Mesuliyet: Yapım işlerinin projeye uygunluğunu denetleyen fenni
mesullerin (TUS - Teknik Uygulama Sorumlusu) ilgili meslek odalarına kayıtlı olması zorunludur.
4. Yasal Dayanaklar ve Önemi
Ruhsat projeleri, 3194 sayılı İmar Kanunu ve Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği hükümlerine göre
hazırlanır. Bu projelerin zorunlu tutulmasındaki temel amaç;
- Kent kimliğini ve estetiğini korumak.
- Yağmur suyu yönetimi ve yeşil alan sürekliliği ile ekolojik sürdürülebilirliği sağlamak.
- Kent sağlığını ve yaşam kalitesini artırmaktır.